Denizcilik Arkeolojisi Dergisi’nin 13. Sayısında “Batık Gemi Konservasyonu”nu Konu Alınıyor
Türkiye Sualtı Arkeolojisi Vakfı tarafından yayınlanan Denizcilik Arkeolojisi Dergisi‘nin 13. sayısında, başta İsveç Savaş Gemisi “Vasa” olmak üzere dünyadan örneklerle “Batık Gemi Konservasyonu”nu ele alınıyor.
Büyük kütlelerden oluşan gemi batıklarının koruma süreçlerinin doğru ilerleyebilmesi için tam donanımlı laboratuarların, gerekli bilgi birikiminin, deneyimli çalışanların varolma zorunluluğu ayrıca yeterli finansal desteğin sağlanması; bu koruma alanının dünyadaki örneklerinin ve koruma süreçlerinin değerlendirilmesini gerekli kılıyor. Özellikle Türk denizlerinin sualtı arkeolojisi alanında, dünyada sahip olduğu öncü konum nedeniyle, “Denizcilik Arkeolojisi Dergisi”, bu konuyu 13. sayısında gündeme getiriyor.
Derginin ilk sayfalarında yer verilen makale, Uppsala Üniversitesi Müzesi‘nde görev yapan korumacı Emma Hocker‘a ait. Hocker, 2018 yılında yayımlanan “Preserving Vasa” adlı yapıtının bir özeti olan “Kimyasal ve Fiziksel Dayanıklılığa Doğru: İsveç Savaş Gemisi Vasa‘nın Koruma ve Araştırma Çalışmalarına Dair Bir Özet” adlı makale, Stockholm Limanı‘nda daha ilk seferine çıkamadan 1628 yılında limanda batan Vasa’da sürdürülen koruma sürecini konu alıyor.
Batışından 333 yıl sonra, 1961 yılında sualtından çıkarılan gemiye, konservasyon işlemi uygulanmış ve 1988 yılında gemi Stockholm’un merkezinde inşa edilen Vasa Müzesi’nde sergilenmeye başlamıştı. Yaklaşık olarak on yıl sonra ahşabın yüzeyinde oluşan asidik tuz yayılmasını önlemek için bir dizi yeni araştırma ve uygulama çalışmaları başlatılmıştı. Makale, son 20 yılda Vasa’yı korumak amacıyla alınan bu konservasyon önlemlerini özet olarak aktarıyor.
Dergideki diğer makaleler, dünyada gerçekleştirilen çeşitli koruma deneyimlerini şu konu başlıkları altında ele alıyor:
“Atalarımızın Omuzlarında Yükselmek – Bir Altyapı ve Bir Bakış Açısı. Danimarka’da Suya Doymuş Arkeolojik Gemi Batıklarının Konservasyon Çalışmalarıyla Geçen Elli Yıl” – Anette Hjelm Petersen, Kristiane Strætkvern
“Oslo Limanı‘ndaki 16. Yüzyıla Ait Gemi Batıkları. Konservasyon, Rekonstrüksiyon ve Sergileme Süreçleri Sırasında Yaşanan Güçlükler ve Yapılan Seçimler” – Hilde Vangstad, Tori Falck, Monica Hovdan ve Pål Thome
“Ma’agan Mikhael Gemisinin Kazısı ve Konservasyonu” – Deborah Cvikel
“Oberstimm/Bavyera‘dan Teknelerin Konservasyonu” – Markus Wittköpper
“Suya Doymuş Ahşap Konservasyonunda Sülfür Sorunu” – A. Gökçe Kılıç
“Suya Doymuş Ahşapta Gerçekleştirilen Temel Analiz Uygulamaları” – Namık Kılıç
Denizcilik Arkeoojisi Dergisinin 13. sayısına buradan ulaşabilirsiniz
TİNA Denizcilik Arkeolojisi Dergisi’nin 11. Sayısı Yayımlandı.
Türkiye Sualtı Arkeolojisi Vakfı (TİNA) tarafından yayınlanan Denizcilik Arkeolojisi Dergisi‘nin 11. sayısı yayımlandı.
Dünyada üzerinde çok sayıda çalışmalar yapılan deniz jeoarkeolojisi konusunda, Türkiye kıyılarında da son yıllarda kapsamlı araştırmalar yürütülmektedir. Bu sayıyla Türkiye’de ilk kez bir dergide uzman araştırmacılar tarafından yazılmış jeoarkeolojiye ilişkin makaleler bir araya getirilerek; deniz jeoarkeolojisi üzerine farklı bilim dallarının çalışmalarına yer veriliyor.
Arkeoloji ve yerbilimlerini metodolojik ve teorik açıdan bir araya getiren çok disiplinli araştırma sonuçları ve tartışmalara yer verilerek; sualtında kalmış Antik Dönem kıyı ve liman yerleşimleri; ayrıca deniz seviyesi değişimlerinin bu yerleşimlere etkileri tartışılıyor.
Derginin 11. sayısında yer verilen başlıklar ve makaleler:
Makaleler:
-Türkiye’nin Batı ve Güney Kıyılarındaki Antik Yerleşmelerin Paleocoğrafya ve Jeoarkeolojik Özellikleri – Ertuğ Öner, Serdar Vardar, Aylin Karadaş, Rıfat İlhan
-Halikarnassos Limanı’nın Jeoarkeolojik Araştırması – Harun Özdaş, Nilhan Kızıldağ
-Patara Liman Koyu Araştırmaları: Genel Bir Bakış – Mustafa Koçak
Notlar:
-Avrupa’nın En Büyük Vakumlu Dondurarak Kurutma Cihazı İstanbul Üniversitesi Yenikapı Batıkları Projesi’nde Kullanılmaya Başlandı – Namık Kılıç
Haberler:
-Tarihi Denizcilik Haritaları ve Akdeniz Sergisi 1 – 14 Nisan 2019 – Ali Rıza İşipek
-TINA Vakfı – İÜ Yenikapı Batıkları Projesi Buluşması – Işıl Özsait Kocabaş
-Sualtı Kültür Mirasının Korunması Programı: TSSF’den CMAS’a
Uluslararası Bir Açılım – Hakan Öniz
-Fenike Gemileri Canlandırma Projesi – Mualla Erkut
-Unesco Paris Genel Merkezi’nde Sualtı Arkeolojisi Programı – Ceyda Öztosun
Dergiye buradan ulaşabilirsiniz:
Denizcilik Arkeolojisi Dergisi’nin 10. Sayısı Yayınlandı.
10. sayısı yayınlanan derginin bir önceki sayısında ağırlıklı olarak Ege ve Kıbrıs Neolitik toplumlarının denizle ve denizcilikle olan ilişkilerini inceleyen makalelere yer alıyordu.
Derginin bu sayısında yer alan makaleler Neolitik toplumların denizcilik etkinliklerini incelemeyi sürdürüyor.
Dergide yer alan makale ve haberlerin başlıkları şunlar:
Makaleler:
-Marmara Denizi ve Neolitik Yaşam Biçiminin Anadolu’dan Avrupa’ya Aktarımı – Mehmet Özdoğan
-Sualtındaki Prehistorik Eserlerin Tespiti, Kazıları ve Araştırılmasında “İsrail Modeli” – Ehud Galili, Liora Kolska Horwitz, Baruch Rosen
-Neolitik Kıbrıs: Anakaranın İzole Bir Yansıması – Cédric Bodet
Notlar:
–Dünyanın En Eski Batığı Türkiye’de Keşfedildi – Hakan Öniz
–1695 Koyun Adaları Deniz Savaşı Batıkları – Harun Özdaş
–Kekova Adası Arkeolojik Yüzey/Sualtı Araştırması 2017-2018 – Erdoğan Aslan, Uğurcan Orhan
–İznik Gölü Bazilika Kazıları 2018 – Mustafa Şahin
–Bandırma İlçesi Şirinçavuş Mahallesi Antik Liman, Yerleşim ve Batık Potansiyelinin Tespiti Araştırmaları – Oktay Dumankaya
–Akdeniz Kıyılarında Arkeolojik Sualtı Çalışmaları – Hakan Öniz
–2018 Yılı Kuzey Doğu Marmara Sualtı Araştırmaları: Heybeliada,Sedefadası ve Büyükada – Ahmet Bilir, Coşkun Bilgi
–Prehistorik Denizcilik Üzerine Deneysel Bir Çalışma – Koray Alper
–İsrail’deki Tel Dor’dan Haberler: Demir Çağı Sualtı Kalıntıları – Assaf Yasur-Landau, Ehud Arkin Shalev
Haberler:
Uzaktan Algılamada Yenilikler ve Gelenekler: Akdeniz Civarından Örnekler – Ay Sanem Yükselsoy Tekcan
Uzaktan Algılamada Yenilikler ve Gelenekler Başlıklı Konferans Daveti – Peter B. Campbell
Çeşme Şifne Sualtı Araştırma Merkezi Avan Projesi Tamamlandı
Kemer Deniz Bilimleri Haftası Etkinlikleri – Ceyda Öztosun
ARC-Nucléart’da Suya Doymuş Arkeolojik Ahşap Konservasyon Çalıştayı Gerçekleştirildi – Osman Haktan Uygun
Dergiye buradan ulaşabilirsiniz
Denizcilik Arkeolojisi Dergisi’nin 9. Sayısı Neolitik Dönem Denizciliğini İnceliyor
Türkiye Sualtı Arkeolojisi Vakfı tarafından yayınlanan Denizcilik Arkeolojisi Dergisi‘nin 9. sayısı yayınlandı. Derginin bu sayısı ağırlıklı olarak Ege ve Kıbrıs toplumlarının Neolitik Dönemde gerçekleştirdikleri denizcilik etkinliklerine odaklanıyor.
Özellikle Türkiye çevresindeki denizlerde prehistorik ve protohistorik dönemler üzerine eğilen makalelerin yer aldığı dergide bu dönemde yaşayan toplulukların denizle olan çok yönlü ilişkileri değerlendiriliyor.
Dergide şu makaleler ve yazılar yer alıyor:
SUNUŞ – Oğuz Aydemir
EDİTÖR – Mehmed Bezdan, Çiler Çilingiroğlu
–Tatlısu – Çiftlikdüzü (Akanthou – Arkosykos): Kıbrıs Erken Neolitik Toplumu ve Deniz İlişkileri – Müge Şevketoğlu
–Denizlerdeki Çiftçiler: Ege Adaları’nda Neolitik Çağ – Nikos Efstratiou
–Toplumsal Tarihin Küçük Bir Hareketi Olarak Tarih Öncesi Ege’de Deniz Kaynaklarından Faydalanma – Çiler Çilingiroğlu, Canan Çakırlar
-Sualtında Kalmış Neolitik Yerleşim Yerleri: Beşige ve Çevresinden Örnek Bir Araştırma – Nihan Kızıldağ, Harun Özdaş
Notlar:
-Pesse Kanosu: Dünyanın En Eski Teknesi – Sanne Verhagen
-2017 Yılı Antalya ve Mersin Arkeolojik Kıyı ve Sualtı Araştırmaları – Hakan Öniz
Haberler:
-Gemi İnşa Tarihi – Üçüncü Uluslararası Avrasya Gemicilik Tarihi Kongresi – Metin Ataç
-2. Sualtından Çıkan Eserleri Koruma ve Onarım Uygulamaları Atölyesi – Tuğba Ekmekçi Littlefield
-Icomos-Icuch “Sualtı Kültür Mirasının Korunmasında Farkındalık” Çalıştayı – Ceyda Öztosun
-Geçmişin Batık İzleri: Yenikapı Batıkları Maket Sergisi – Hilal Güler
Dergiye buradan ulaşabilirsiniz.
TİNA – Denizcilik Arkeolojisi Dergisi’nin 5. ve 6. Sayıları Yayınlandı.
(Alıntılanan yazı, arkeolojihaber internet sitesinde TINA Denizcilik Arkeolojisi Dergisi’nin Yeni Sayısı Çıktı başlığı ile yayınlanmıştır.)
Türkiye Sualtı Arkeoloji Vakfı (TINA) tarafından yayınlanan Denizcilik Arkeolojisi Dergisi’nin 5. ve 6. sayısı yayınlandı.
Derginin beşinci sayısında, Yenikapı kazılarında bulunmuş YK-12 batığının yeniden yapımının ayrıntılı bir incelemesi yer alıyor. Bin yıllık bekleyişin ardından denizde yelken açmaya hazırlanan YK–12’nin bilimsel çalışmasını İstanbul Üniversitesi’nden Işıl Özsait Koçabaş’ın kaleminden okuyabilirsiniz. Bir diğer önemli çalışma ise Alanya’da yer alan “Ptolemais” antik limanı üzerine Celil Samet Harmandar’ın makalesi. Liman üzerinde yapılan ilk çalışma yeni bilgilere ulaşılması açısından oldukça önemli. Bu iki önemli makale dışında Anadolu’nun denizcilik kültürünü ziyaretçilere ve araştırmacılara sunan İstanbul’daki Deniz Müzesi, Yenikapı kazılarının ardından İstanbul’a kazandırılması planlanan Yenikapı Müzesi, İstanbul Restorasyon ve Konservasyon Merkez Laboratuvarı ve bu alanda yaptığı çalışmalar, Sualtı Kültür Mirası Toplantıları, Limen Projesi, Tarihi Eserlerin Koruma ve Onarım Uygulamaları Çalıştayı beşinci sayının diğer konuları.
21 Ocak 2016 günü kaybettiğimiz Sayın Mustafa V. Koç’un sualtı arkeolojisine yaptığı katkılar basında çok bilinmez. Türkiye Sualtı Arkeolojisi Vakfı’nın kurucu üyesi olan Sayın Mustafa V. Koç’un hem kişisel olarak hem de TINA Türkiye Sualtı Arkeolojisi Vakfı ile birçok sualtı arkeolojisi çalışmasına maddi ve manevi destkeleri on yıllardır devam etmekteydi. Son olarak Kendi isminin verildiği “Ankara Üniversitesi Mustafa V. Koç Deniz Arkeolojisi Araştırma Merkezi” 17 Haziran 2015’te kendisinin de katılımıyla açılmıştı. TINA Denizcilik Arkeolojisi Dergisi’nin 5. sayısında bu önemli Merkez üzerine bilgiler ve bu alanda çalışan akademisyenlerin görüşleri de bulunuyor.
Altıncı sayıda ilk olarak Hırvat Konservasyon Enstitüsü Sualtı Arkeolojisi Bölümü’nün 2007 ile 2013 yılları arasında Hırvatistan’da, Mljet Adası’nın güney kıyısı açıklarında son derecede iyi korunmuş olarak bulunan 16. yüzyıl Venedik ticaret gemisi ve Osmanlı çinilerinden oluşan kargosu üzerinde yaptığı çalışmalar inceleniyor. Bir diğer önemli makale ise “Küçükçekmece göl havzası arkeolojik kazılarında yürütülen amphora çalışmaları”. Ayrıca 2016 yılı içinde Türkiye kıyılarında ve iç Sularında gerçekleştirilen çalışmaların hemen hepsine ait çalışma raporlarını da bu sayıda bulabilirsiniz.
Dergideki en önemli keşif haberi ise Dokuz Eylül Üniversitesi Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Enstitüsü’nden Harun Özdaş başkanlığında yürütülen çalışmalar kapsamında arkaik döneme tarihlenen bir terrakota heykelin alt gövdesinin yaklaşık 45 metre derinlikte bulunması. Bu keşfe dair tüm detaylar derginin 6. sayısında yer alıyor.