Pera Müzesi’nde açılan “Suyun Kıyısında: Halil Paşa’nın Yaşamı ve Sanatı” başlıklı sergi, sanatçının başta İstanbul Boğazı olmak üzere farklı coğrafyalarda gerçekleştirdiği sanatsal üretimlerini ortaya koyarken, bu yapıtların ardındaki kültürel, coğrafi ve tarihi dönüşümlerin de izini sürüyor.

Türk resim tarihinde asker kökenli ressamlar arasında kabul edilen Halil Paşa (1852-1939), 1880’li yıllarda Paris’te École des Beaux-Arts’ta resim sanatı öğrenimi görmüş, Türkiye’de açık hava resmi anlayışına öncülük ederek, batılı anlamda bir sanat geleneğinin kapısını aralamıştı.

Halil Paşa’nın sanat eğitimini ve yapıtlarındaki ışık, renk ve desen anlayışını ortaya koyan “Suyun Kıyısında” aynı zamanda sanatçının sanatsal üretimlerinin ardından yatan İstanbul Boğaz kıyılarını, Paris Salon sergilerini ve Kahire’ye dek uzanan kültürel ve coğrafi alt yapıyı da değerlendirme olanağı sunuyor.

Sanatçının, babası Ferik Selim Paşa’nın İstanbul Beylerbeyi’nde bulunan yalısındaki yaşamı, Mısır’da Abbas Halim Paşa’nın davetlisi olarak geçirdiği yılları ve farklı coğrafyalarda gerçekleştirdiği çalışmaların izini süren sergi, dolayısıyla; sanatçının yaşamını sürdüğü şehirlerin iz bıraktığı aktarım biçimlerini, kronolojik bir anlayış içinde; portre, natürmort, peyzaj gibi farklı temalar üzerinden ele alıyor.

“Suyun Kıyısında”, sanatçının resim sanatındaki katkılarına olduğu kadar; aynı zamanda Doğu ile Batı arasında kurduğu güzelduyusal (estetik) köprüyü, Osmanlı modernleşme sürecindeki yerini, erken Cumhuriyet dönemindeki sanatsal çalışmalarını ve aydın kimliğini de değerlendirme olanağı sunuyor.

“Sahilde Gezinti”  (1899) – Tuval üzerine yağlıboya, Bozluolcay Koleksiyonu

peramuzesi.org.tr

“Bostancı Plajı” – Tuval üzerine yağlıboya

peramuzesi.org.tr

Küratörlüğünü Dr. Özlem İnay Erten’in sergide, çeşitli kurumsal ve özel koleksiyonlardan eserler, Osmanlı ve Cumhuriyet dönemi arşiv belgeleri, basınında çıkan haberler, mektuplar, aile arşivinde yer alan sanatçıya ait kişisel eşyalar, fotoğraflar, ve desen defterleri yer alıyor.

Ayrıca Erten’in sergi için kaleme aldığı yayın, Halil Paşa’nın yaşamını tüm ayrıntılarıyla inceleme olanağı verirken, Osmanlı’dan Cumhuriyet’e uzanan dönemine tanıklık sunuyor.

“Suyun Kıyısında – Halil Paşa’nın Yaşamı ve Sanatı”, 23 Ağustos 2026 tarihine kadar Pera Müzesi’nde görülebilecek.

(Kaynak: peramuzesi.org.tr)